Yeni Ufuklar Blogu Yazılar

Bir toplumun sağlığı, tıpkı bir bireyin bedeni gibi, sadece organik bir sistemin ötesine uzanır. İnsanlar arasındaki güç ilişkileri, toplumsal düzenin nasıl şekillendiğini belirlerken, sağlık sistemleri de bu düzenin bir parçası olarak işler. “Safra kesesi taşını eriten ilaç var mı?” sorusu, belki de bir sağlık sorunundan çok daha fazlasını sorgulamamıza neden olmalı: İnsan sağlığı, bireysel bir çaba mı, yoksa toplumsal güç ilişkilerinin ürünü müdür? Tıpkı sağlığı tehdit eden bir taş gibi, iktidar, kurumlar ve ideolojiler de toplumu zorlar. O halde, bu sağlık sorunu üzerinden güç, meşruiyet ve katılım gibi daha geniş siyasal kavramları keşfetmeye ne dersiniz? Safra Kesesi Taşı ve Toplumsal…

Bir sabah, odanızda masanızın başında, üzerinde çalışmanız gereken o büyük projeyi düşünüyorsunuz. Zihninizde neler olduğunu tam olarak bilemiyorsunuz; çünkü o kadar çok şey var ki. Proje taslağını hazırlarken, her şeyi doğru şekilde yazmak, doğru şekilde organize etmek için gözünüzde canlanan tek şey, “proje kapsamı”nın ne olduğu ve ne kadar net yazılacağı. Her şeyin başlangıcı bu; ve işin ilginç kısmı şu: “Proje kapsamına ne yazılır?” sorusu, bir yanda her yönüyle netleştirilmesi gereken bir adımken, bir yanda da çoğu zaman göz ardı edilen ya da hızlıca geçilen bir detay olabilir. Bu yazı, o karmaşık ama bir o kadar da gerekli soruya derinlemesine…

Makatta Et Parçası: Tarihsel Bir Perspektif Üzerinden Bir Değerlendirme Geçmişin izlerini anlamak, bugünümüzü daha derinlemesine anlamamıza yardımcı olur. İnsanlık tarihi boyunca sağlığın ve tıbbın evrimi, bir toplumun değerleri, inançları ve gelişen bilimsel anlayışı hakkında önemli ipuçları sunar. Bugün basit gibi görünen bir rahatsızlık, geçmişte büyük bir endişe kaynağı olabilir, ya da tıbbî bir sorun modern toplumun sosyal yapısı, iş gücü ve toplumsal normlarıyla nasıl şekillenmişse, geçmişte de benzer temalar üzerinden ilerlemiş olabilir. Bu yazıda, makatta et parçası (hemoroid gibi) problemi ile ilgili gelişen tıbbi yaklaşımlar üzerinden tarihsel bir yolculuğa çıkacağız. Eski Çağlarda Makat Rahatsızlıkları: İlkel Çözümler ve Batıl İnançlar Tarihin…

Şölen Firması Kime Ait? Kültürel Kimlik ve Toplumsal Bağlantılar Üzerinden Bir Antropolojik İnceleme İnsanlar, tarih boyunca sadece fiziksel ihtiyaçlarını karşılamakla kalmamış, aynı zamanda kimliklerini ve toplumsal ilişkilerini semboller, ritüeller ve kültürel bağlar aracılığıyla inşa etmiştir. Kültürler, hayatta kalmak için değil, aynı zamanda birbirleriyle bağlantı kurmak ve bir topluluk oluşturmak için şekillenir. Bu bağlamda, bir marka, bir şirket veya bir ürün, yalnızca ekonomik bir değer taşımaktan öte, toplumların kültürel yapıları, kimlikleri ve değerleriyle de derin bir ilişki içerisindedir. Peki, Şölen firması, tıpkı birçok diğer marka gibi, sadece ekonomik bir güç müdür, yoksa kültürel anlamlar ve toplumsal ritüellerle iç içe geçmiş bir…

Öküze Kim Tapar? Edebiyat Perspektifinden Bir Bakış Kelimeler, insan ruhunun derinliklerine inen anahtarlardır; her biri, bir düşünceyi, bir duyguyu ya da bazen bir kültürü anlatan birer simgeye dönüşür. Edebiyat, bu sembollerin ve imgelerin dünyasında gezintiye çıkarak, insanın varoluşunu, ideallerini ve bazen de en karanlık köşelerini keşfeder. Birçok edebi tema, gündelik hayatta unuttuğumuz ya da gözden kaçırdığımız soruları sorgulamamıza neden olur. “Öküze kim tapar?” sorusu da, işte tam bu noktada derin anlamlar taşır. Bu soru, hem bireysel bir arayışı hem de toplumsal bir eleştiriyi işaret eder. Edebiyatın gücü, bu tür sembolik ifadeler aracılığıyla dünyayı anlama ve dönüştürme kapasitesini sergiler. Öküze Kim…

Çelişiklik Nedir? İnsan Davranışlarının Psikolojik Merceğiyle İncelenmesi Hayat, çoğu zaman çelişkilerle doludur. Hepimiz, bir yanda mantıklı düşüncelerimizle bir şeylere yönelirken, diğer yanda duygusal tepkilerle yönlendirilen seçimler yaparız. Bir karar alırken, bazen tutarsızlıklar gösteririz; düşüncelerimizle duygularımız çatışabilir, beklentilerimiz ve gerçeklik arasındaki boşluk büyüyebilir. Peki, bu çelişkiler gerçekten nedir? Neden insanlar tutarsız davranışlar sergiler? Birçoğumuz, farkında olmadan bu tür çelişkiler yaşarız ve bunların farkına vardığımızda, çoğu zaman bu durumun temelinde bir psikolojik mekanizma olduğunu anlamak şaşırtıcı olmaz. Çelişiklik üzerine yapılan felsefi tartışmalar, hem psikolojik hem de toplumsal düzeyde oldukça derinlemesine incelenmeye değerdir. Bu yazıda, 10. sınıf felsefe konusunu, insan davranışlarının psikolojik bir…

Yüzümüz Neden Asimetrik Olur? Tarihsel Bir Perspektif Geçmiş, sadece bugünümüzü şekillendiren bir tarihsel doku değil, aynı zamanda bugünü anlamamıza yardımcı olan bir anahtardır. İnsanlık tarihini inceledikçe, sadece toplumsal yapıları, ekonomik sistemleri ya da politik iktidarları değil, fiziksel varlığımızı da etkileyen bir dizi değişimi görürüz. Yüzümüzdeki asimetriyi anlamak, insanın evrimi, toplumsal normlar, kültürel dönüşümler ve tarihsel bakış açılarıyla iç içe geçmiş bir sorudur. Yüzümüzün asimetrisi, tarihsel süreçlerin ve kültürel değerlerin etkisiyle şekillenen bir fenomen olabilir. Peki, yüzümüzdeki asimetriyi tarihsel bir perspektiften nasıl değerlendiririz? Bu yazı, insan yüzündeki asimetriyi, tarihsel dönemeçlerle ve toplumsal değişimlerle bağlayarak inceleyecektir. İlk İnsanlardan Modern Zamanlara: Evrimsel Perspektif…

Köpek Gibi Sevdim Ne Demek? Küresel ve Yerel Açılardan Ele Alalım Bugün biraz farklı bir konuya değineceğim: “Köpek gibi sevdim” ne demek? Bunu söylerken kimse sanırım gerçekten bir köpeği sevmenin zor ve zahmetli olduğunu kastetmiyor. Hatta, tam tersi bir anlam yükleniyor. Bu ifadeyi çoğumuz duymuşuzdur, ama aslında ne demek istediğini hiç düşündük mü? Benim gibi birinin aklına gelen ilk şey, Bursa’da sabahları parklarda koşan, dört ayaklı dostlarımızı izlerken hissettiğim duygular olabilir. Hadi gelin, bu deyimin ne anlama geldiğini, nasıl oluştuğunu ve farklı kültürlerde nasıl yorumlandığını biraz inceleyelim. Köpek Gibi Sevdim: Türkiye’de ve Küresel Anlamı Türkiye’de “Köpek gibi sevdim” deyimi, birinin…

Basilaris Ne Demek? Dilinizi, kafanızı, genel anlamda düşünce yapınızı zorlayan kelimelerden biridir “Basilaris”. Ne olduğunu bilmesek de bir şekilde kulağımıza çalındığında, anlamını öğrenme isteği uyandırır. Şimdi gelin, Basilaris’i daha derinlemesine bir incelemeye alalım. Elbette, etrafımızda hemen herkesin, ya da en azından bir kısmının “ne demek?” sorusunu sorduktan sonra içsel olarak bu kelimeyi bir şekilde daha “anlaşılabilir” hale getirmek için çaba sarf ettiğine eminim. Fakat bu yazıda her şeyi netleştireceğiz. Basilaris’in Tanımı: Basit mi Karmaşık mı? Basilaris, aslında “beyin sapı” ile ilgili bir terimdir ve özellikle tıp dünyasında yer alır. Basilaris, Latince “taban” anlamına gelir ve “basilar artery” adı verilen bir…

Siyanür İnhibitör Mü? Felsefi Bir Değerlendirme Hayat, bazen karşımıza çıkar ve bizlere derin bir soru sorar: “Neyi engelliyoruz, neyi serbest bırakıyoruz?” Bu soru, yalnızca günlük yaşamın sıradan kararlarında değil, aynı zamanda en derin felsefi meselelerde de kendini gösterir. Bir düşünün: Etik bir ikilemdeyken, doğruyu bulmak için neyi “engelliyor” veya neyi “özgür bırakıyorsunuz”? Ya da bilgi arayışında, hangi sınırları aşmak ve hangi sınırları muhafaza etmek gerekiyor? Siyanür inhibitör mü sorusu, temelde bir kimyasal süreçle ilgili basit bir soru gibi görünse de, gerçekte çok daha derin felsefi boyutlar taşır. Çünkü bu soru, sadece biyolojik bir işlem ya da kimyasal bir etkileşim hakkında…